tang-huyet-ap

Bệnh tăng huyết áp (bệnh cao huyết áp) là một bệnh vô cùng phổ biến, tiến triển thầm lặng và tiềm ẩn rất nhiều biến chứng nguy hiểm, gây ảnh hưởng trực tiếp cũng như để lại những hậu quả xấu tới sức khỏe của người bệnh. Do vậy, bệnh nhân tăng huyết áp cần được chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời, đầy đủ.

Tăng huyết áp là bệnh mạn tính, cần theo dõi đều và điều trị lâu dài. Việc chăm sóc người thân bị tăng huyết áp (cao huyết áp) là cần thiết, giúp sự tuân thủ điều trị, có chế độ ăn uống và sinh hoạt hợp lý, giúp ổn định huyết áp. Vì vậy, việc chăm sóc cho người thân bị tăng huyết áp đúng cách, góp phần ổn định huyết áp, giảm các biến chứng do bệnh Tăng huyết áp gây ra và giúp giảm gánh nặng chi phí cho gia đình và xã hội. 

tang-huyet-ap

TĂNG HUYẾT ÁP LÀ GÌ?

Tăng huyết áp (THA) khi số trung bình của ≥2 lần đo huyết áp tâm thu (HAtth) ≥140 mmHg. Hoặc huyết áp tâm trương (HAttr) ≥90 mmHg.

– Tiền tăng huyết áp: Khi huyết áp <140/90 mmHg nhưng >120/80 mmHg (huyết áp tối ưu).

MỤC TIÊU CỦA ĐIỀU TRỊ TĂNG HUYẾT ÁP? 

– Đạt mức huyết áp <140/90 mmHg trong hầu hết bệnh nhân THA không có biến chứng.

– Đạt mức huyết áp <130/80 mmHg đối với bệnh nhân tăng huyết áp có nguy cơ cao hơn như có kèm đái tháo đường hoặc bệnh thận mạn.

CHIẾN LƯỢC ĐIỀU TRỊ TĂNG HUYẾT ÁP NHƯ THẾ NÀO ?

Điều trị tăng huyết áp (cao huyết áp) cần tuân thủ điều trị lâu dài vì thế sự tuân trị có tầm quan trọng đặc biệt để đạt được lợi ích lâm sàng mong muốn.

  • Thân nhân và người bệnh cần biết diễn biến tự nhiên và những biến chứng của tăng huyết áp và tầm quan trọng nghiêm ngặt của tuân trị với chế độ điều trị thuốc và thay đổi lối sống.
  • Việc phối hợp thuốc và hướng dẫn chỉnh liều thuốc là do người bác sĩ chuyên khoa Tim mạch.
  • Việc theo dõi huyết áp thường xuyên tại nhà và thay đổi lối sống là việc thân nhân và người bệnh phối hợp thực hiện.

Khi có sự phối hợp nhịp nhàng giữa thầy thuốc và người bệnh sẽ giúp đạt huyết áp mục tiêu và giảm tối đa các biến chứng của tăng huyết áp gây ra.

tang-huyet-ap

CÁCH CHĂM SÓC BỆNH NHÂN TĂNG HUYẾT ÁP

Bạn nên biết đầu tiên bạn nên cho người bệnh tăng huyết áp (bệnh cao huyết áp) uống thuốc đều đặn theo chỉ dẫn của bác sĩ, không tự ý dừng thuốc và phải đi tái khám đúng hẹn.

Bên cạnh đó thì người bệnh nên được đo huyết áp hàng ngày hoặc khi có dấu hiệu bất thường như nhức đầu, mỏi gáy, đau tức ngực …. Nên đo sau khi nằm hay ngồi nghỉ ngơi vài phút (3-5 phút) và đo 3 lần liên tiếp cách nhau vài phút rồi lấy số huyết áp trung bình của 3 lần đo. Trước khi đo huyết áp 30 phút người bệnh huyết áp không được uống rượu, cà phê hay hút thuốc lá. Không đo huyết áp sau khi ăn hoặc lúc mới ngủ dậy bạn nhé.

tang-huyet-ap

Bên cạnh đó thì người bệnh tăng huyết áp (bệnh cao huyết áp) phải có sổ theo dõi huyết áp chi tiết, ghi lại số đo huyết áp mỗi ngày, các triệu chứng bất thường, thời điểm thuốc uống trong ngày. Đưa sổ này cho bác sĩ điều trị mỗi lần tái khám để đảm bảo quy trình điều trị.

  • Bên cạnh đó, bạn cần tạo cho người bệnh sống một cuộc sống lành mạnh, vui vẻ bên người thân, tạo không khí thoải mái, tâm lý dễ chịu, thoải mái, để làm chủ căn bệnh của chính mình.
  • Cần duy trì chế độ ăn uống, tập luyện và nghỉ ngơi hợp lý, từ bỏ các thói quen xấu trong sinh hoạt dễ làm tăng huyết áp.

VÌ SAO PHẢI THAY ĐỔI LỐI SỐNG?

Nhiều thân nhân và người bệnh có khuynh hướng nghi ngờ về tầm quan trọng của thay đổi lối sống, điều này sẽ ảnh hưởng tới kết quả điều trị. Bởi vì thay đổi lối sống như là một phương thức điều trị tăng huyết áp. Thay đổi lối sống đã được chứng minh có hiệu quả giảm huyết áp từ mức 10-20 mmHg, những thay đổi này tương ứng với một thuốc huyết áp thêm vào. Nếu chúng ta bắt đầu thay đổi lối sống sớm hơn, ngay cả khi chúng ta chưa bị tăng huyết áp, thì có thể ngăn ngừa bệnh tăng huyết áp, hoặc cũng kéo dài được thời gian xảy ra tăng huyết áp. Ngoài ra, việc thay đổi lối sống còn được chứng minh ngăn ngừa được các biến chứng tim mạch do bệnh tăng huyết áp.

THAY ĐỔI LỐI SỐNG NHƯ THẾ NÀO?

Chế độ ăn có lợi cho sức khỏe

– Là chế độ ăn nhiều rau và hoa quả tươi sẽ cung cấp nhiều kali và magie giúp giảm huyết áp và giảm được biến cố đột quỵ.

– Ăn các sản phẩm sữa ít béo, nhiều chất xơ, tất cả các loại hạt, chất béo chiết xuất tự nhiên từ thực vật có tác dụng ngăn cản sự hấp thụ các cholesterol xấu trong máu, giảm nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch của chúng ta.

– Nên ăn các loại cá, hải sản, ăn dầu thực vật thay mỡ protein từ thực vật cho thấy giảm được huyết áp tâm thu. Nên ăn giảm chất béo bão hòa, cholesterol và muối. Chúng ta nên đặc biệt lưu ý người bệnh không nên ăn các loại thịt đỏ (thịt heo, thịt bò…), các loại sữa quá béo, lòng đỏ trứng, nội tạng động vật, các loại thức ăn nhanh và các thực phẩm chế biến sẵn vì chúng chứa rất nhiều chất béo có hại cho cơ thể, làm thúc đẩy quá trình lão hoá và gây ra nguy cơ bệnh tim mạch.

tang-huyet-ap

– Lượng muối ăn vào <100 mmol/ngày (6g/ngày). Lợi ích của việc giảm lượng muối ăn vào là rất nhiều: Tăng hiệu quả của các thuốc hạ huyết áp; giảm được việc sử dụng các thuốc lợi tiểu giảm kali; giảm tiểu đạm; cải thiện sự đàn hồi các mạch máu lớn; giảm loãng xương, đột quỵ, đục thủy tinh thể, ung thư dạ dày…, giúp giảm huyết áp và giúp ngăn ngừa việc xảy ra tăng huyết áp.

Giảm lượng rượu uống vào mỗi ngày: ≤2 đơn vị cồn tiêu chuẩn, (1 đơn vị tiêu chuẩn = 10 gam cồn nguyên chất) tương đương với 3/4 chai hoặc một lon bia 330ml (5%); 1 ly rượu vang 100ml (13,5%); 1 cốc bia hơi 330ml hoặc 1 chén rượu mạnh 30ml (40%)). Nếu uống rượu một cách điều độ: một đơn vị cồn đối với nữ, 2 đơn vị cồn đối với nam giúp chống cơn đau tim và đột quỵ. Ngược lại uống nhiều hơn sẽ làm tăng huyết áp.

Không hút thuốc lá: Người đang hút thuốc lá cần phải cai thuốc lá và cần được hỗ trợ để cai thuốc như sử dụng chất pháp thay thế nicotine… và có thể cần chuyên gia điều trị cai thuốc lá.

Giảm cân và duy trì cân nặng lý: BMI (BODY MASS INDEX): 18,5-24,9 kg/m2. Vòng eo: <88 cm đối với phụ nữ và <102cm đối với nam giới.

CHẾ ĐỘ LUYỆN TẬP Ở NGƯỜI CAO HUYẾT ÁP          

– Tập thể dục cường độ trung bình mỗi 30-60 phút/ngày, 4-7 ngày/tuần. Tập thể dục giúp ổn định huyết áp và bảo vệ bệnh tim mạch là không còn bàn cãi. Hoạt động thể lực còn giúp giảm tỷ lệ tử vong. Nếu tập thể dục thường xuyên cũng có thể giảm được triệu chứng bị hạ huyết áp tư thế. Cần tăng cường độ tập lên từ từ cho vừa sức, nếu không sẽ là quá sức và họ sẽ bỏ tập. Tuy nhiên, tùy thuộc vào thể trạng sức khỏe của mỗi người và tuân thủ theo lời khuyên từ bác sĩ mà có phương pháp luyện tập cũng như rèn luyện đạt hiệu quả tốt cho sức khỏe người bệnh: đi bộ, yoga, tập dưỡng sinh, thái cực quyền.

tang-huyet-ap

– Chú ý tránh cách hoạt động thể chất như: lặn khiến tăng huyết áp do nín thở, tập tạ  máu khó lưu thông, hoặc vận động mạnh như leo núi, đá bóng, bóng bàn…

Bạn biết đấy bệnh tăng huyết áp (bệnh cao huyết áp) là bệnh rất phổ biến ở người lớn tuổi. Nắm được các quy tắc chung về chế độ dinh dưỡng, luyện tập hợp lý sẽ giúp con cháu chủ động chăm sóc người thân lớn tuổi bị tăng huyết áp một cách hiệu quả hơn, giúp người bệnh sống vui khỏe bên gia đình, con cháu. Chúc các bạn luôn khỏe mạnh.