Muối là một trong những loại gia vị rất phổ biến trong văn hóa ẩm thực Việt Nam. Thế nhưng có một thực tế ít người biết là chúng ta đang hấp thụ quá nhiều muối so với tiêu chuẩn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và thực trạng này kéo theo vô số nguy cơ tiềm ẩn, chẳng hạn như gia tăng số trường hợp bệnh tăng huyết áp tại Việt Nam.

Thói quen ăn mặn của người Việt

Theo thống kê sơ bộ của Viện Dinh Dưỡng Quốc Gia, gần 60% người Việt Nam trong độ tuổi 26-64 đang hấp thụ muối cao gấp 2 lần so với khuyến cáo của WHO (≤ 5g / ngày). Cá biệt tại một số tỉnh khu vực phía Bắc và duyên hải miền Trung, con số này có thể lên đến gấp 3 lần. Nhìn chung, người Việt hấp thụ nhiều muối do một số nguyên nhân như:

  • Khẩu vị thích ăn mặn, luôn nêm muối trong đa phần các món và nước chấm.
  • Nhiều món ăn truyền thống chứa rất nhiều muối để bảo quản được lâu như: mắm, dưa muối, chanh muối…
  • Thường sử dụng mì chính (hay còn gọi là bột ngọt) mà không biết đây cũng là một dạng muối ăn (monosodium gkutamate).
  • Sự du nhập và phổ biến các loại thực phẩm chế biến sẵn (xúc xích, thịt nguội…) và thức ăn nhanh (hamburger, pizza…)
  • Ít khi ăn rau và thực phẩm tươi do áp lực thời gian, lối sống hiện đại.
thoi quen an man cua nguoi Viet NamMột bát phở có thể chứa đến 5g muối
 

Những nguy cơ tiềm ẩn từ thói quen ăn mặn

Lượng muối dư thừa thường không gây hại ngay tức thời mà sẽ tích tụ trong cơ thể theo thời gian. Về lâu về dài, nếu không có sự điều chỉnh phù hợp hoặc chẩn đoán kịp thời từ bác sĩ, người ăn mặn sẽ dễ bị các nguy cơ về sức khỏe như:

  • Tăng huyết áp và các bệnh tim mạch khác

Khi hấp thụ quá nhiều muối, cơ thể sẽ cần nạp thêm nước, làm tăng lượng máu lẫn áp lực dồn lên thành động mạch, dẫn đến bệnh tăng huyết áp. Tình trạng tăng huyết áp tại Việt Nam hiện rất đáng lo ngại với gần 25,1% người trưởng thành mắc bệnh (xấp xỉ 11 triệu người), tăng lũy tiến từ con số 1% vào năm 1960 và 8-9% vào năm 1990. Đặc biệt đây được mệnh danh là “căn bệnh giết người thầm lặng” do hầu như không biểu hiện triệu chứng, trong khi nhận thức của người Việt Nam về bệnh còn thấp, ít tuân thủ theo liệu trình điều trị.

Tìm hiểu thêm về bệnh tăng huyết áp tại Việt Nam

  • Suy thận

Suy thận là biến chứng thường thấy ở người tăng huyết áp do ăn quá nhiều muối. Thận không kịp lọc bỏ lượng muối dư thừa, trong khi tăng huyết áp làm luồng máu lưu thông đến thận bị nghẽn, dẫn đến suy giảm hoặc mất hoàn toàn chức năng lọc bỏ độc tố khỏi cơ thể. Theo ước tính, ở Việt Nam có 5 triệu người mắc bệnh suy thận và mỗi năm lại ghi nhận thêm 8000 trường hợp mới.

ăn ít muối giúp phòng ngừa tăng huyết áp

Ăn ít muối giúp phòng các bệnh mãn tính như tăng huyết áp

  • Bệnh loãng xương

Rất nhiều nghiên cứu đã chứng minh lượng muối trong cơ thể càng nhiều thì lượng canxi thất thoát sẽ càng cao. Sở dĩ như vậy là do thận bị suy giảm chức năng, thải quá nhiều canxi qua đường nước tiểu. Khi không được cung cấp đủ lượng canxi, khung xương sẽ yếu đi, đồng thời dẫn đến tình trạng loãng xương. Riêng tại Việt Nam, 1/3 phụ nữ và 1/8 đàn ông trên 50 tuổi hiện đang bị ảnh hưởng từ bệnh loãng xương.

Cách giảm hấp thụ muối

Chính vì những mối nguy hại tiềm ẩn như trên, WHO cũng như rất nhiều tổ chức y tế đang kêu gọi người dân trên toàn thế giới giảm hấp thụ muối để phòng chống bệnh, nguy hiểm nhất là tăng huyết áp. Cụ thể hơn, người Việt Nam có thể hạn chế thói quen ăn mặn, không dùng nhiều muối trong bữa ăn hằng ngày bằng cách:

  • Tự kiểm soát chế độ dinh dưỡng, áp dụng các chế độ nổi tiếng như DASH. Ngoài ra bạn có thể tham khảo một số mẹo thay thế muối như dùng cà chưa, ớt, tỏi v.v…
  • Xem kỹ nhãn thành phần dinh dưỡng khi mua hàng ngoài siêu thị, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn mà thay bằng loại tươi sống.
  • Lưu ý khi dùng bữa tại quán ăn, nhà hàng. Bạn nên tránh các loại nước chấm, sốt và chủ động yêu cầu nhà hàng nêm ít muối.

Tìm hiểu thêm về cách giảm hấp thụ muối mỗi ngày